Bảo quản đồ ăn trong tủ lạnh thế nào để không bị hao hụt chất dinh dưỡng

Phần lớn các gia đình đều có tủ lạnh nhưng không có nghĩa là chúng ta ai cũng biết cách sử dụng tủ lạnh hợp lý. Bởi không phải thực phẩm nào cũng thích hợp bảo quản trong tủ lạnh.

Những thức ăn để qua đêm có lượng nitrite tăng đáng kể

Rất nhiều người trong chúng ta nghĩ rằng thực phẩm để trong tủ lạnh là “an toàn”, không bị hỏng, vì tủ lạnh có thể ức chế tốc độ sinh sản của vi khuẩn. Nhưng thời gian lưu trữ thực phẩm quá lâu cũng là nguy cơ gây mất an toàn dễ gây ngộ độc, hơn nữa còn bị hao hụt chất dinh dưỡng.
Về mặt dinh dưỡng, một số loại thức ăn không nên để qua đêm, đặc biệt là các loại rau vì qua một đêm hàm lượng nitrite của chúng đã tăng khá cao (nguyên nhân là vì rau được bón phân nitơ, nitrat từ phân bón nitơ được hình thành trong quá trình tăng trưởng thực vật).
Hâm nóng hay các hình thức làm nóng khác không thể tiêu diệt hết các vi sinh vật và vi khuẩn cũng như hàm lượng nitrite cứng đầu trong thức ăn.

Khi thức ăn thừa được bảo quản trong tủ lạnh, hàm lượng nitrit sẽ tích trữ dần. Người lớn hấp thụ khoảng 0,2 - 0,5gram có thể gây ngộ độc, tiêu thụ lâu dài có thể dẫn đến ung thư thực quản, ung thư dạ dày, ung thư gan và ung thư đại trực tràng và các bệnh khác.

Bảo quản
Bảo quản

Bảo quản thực phẩm như thế nào?

Thức ăn đã nấu chín phải chờ đến lúc vừa nguội mới đưa vào tủ lạnh ở ngăn riêng cách ly với ngăn để thực phẩm tươi sống. Thực phẩm tươi sống như thủy sản, thịt cũng như các loại phủ tạng động vật nên rửa sạch máu, chất thải bẩn và để trong hộp kín. Nhiệt độ thích hợp để bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh: Thực phẩm thông thường 8oC, sữa 4oC, thịt tươi 3oC, kem lạnh -18oC, thịt ướp đá -18oC, cá ướp đá -20oC.

Tuy nhiên, trong gia đình thường chỉ dùng chung một tủ lạnh nên khó có thể đảm bảo đúng nhiệt độ yêu cầu dù để ở các ngăn khác nhau, do đó, ta không nên chứa quá nhiều thực phẩm trong tủ lạnh mà chỉ nên để mức độ vừa phải ăn vài ngày đến một tuần, nên trữ ăn trong ngày là tốt nhất.

Khi thực phẩm để ở ngăn đá lấy ra sử dụng phải làm tan băng đá, rửa sạch trước khi chế biến, nấu nướng để cho các thực phẩm bên trong đạt nhiệt độ theo yêu cầu và chín đều, tránh hiện tượng chỉ chín phần ngoài mà phần trong vẫn sống. Những thực phẩm đã nấu chín để trong tủ lạnh thì bữa nào lấy ra vừa bữa đó và nên đun lại trước khi ăn (nếu có lò vi sóng quay nóng lại là tốt nhất vì đỡ hao hụt vitamin hơn so với đun nóng lại).

Các loại thực phẩm không nên để trong tủ lạnh

Các loại rau:cà rốt, bí đỏ, dưa, hành... có thể lưu trữ ở nhiệt độ phòng. Dưa chuột, ớt xanh để trong tủ lạnh một thời gian dài sẽ có xu hướng bị mềm và thối.

Trái cây:chuối, xoài, cam táo (trái cây nhiệt đới và cận nhiệt đới) có khả năng thích ứng nhiệt độ thấp, nếu được đặt trong tủ lạnh, trái cây được giữ lạnh nhưng sẽ ảnh hưởng đến hương vị.

Bánh ngọt:các loại bánh và thực phẩm giàu tinh bột khác để trong tủ lạnh sẽ nhanh chóng bị khô cứng.

Thịt chế biến sẵn:thịt xông khói, dăm bông và các loại thịt muối khác nên để ở nơi thoáng mát, thông gió sẽ đảm bảo hương vị tốt hơn là trong tủ lạnh. Vì độ ẩm trong tủ lạnh quá lớn dễ khiến cho thịt có mùi hôi. Bạn cũng nên lưu ý không lưu trữ thịt quá lâu nhé.

Thực phẩm đông lạnh đã rã đông:những thực phẩm đông lạnh sau khi được rã đông, tan hoàn toàn lớp băng đá thì vi khuẩn sẽ xâm nhập và nhân lên rất nhanh. Do đó, thực phẩm đã rã đông không nên cho lại vào tủ lạnh. Vì thế, tốt nhất hãy chia thành từng phần nhỏ thích hợp với mỗi lần chế biến. Làm như vậy sẽ tránh được tình trạng trên.

Ngoài ra, khi lưu trữ trong tủ lạnh, tránh để các thực phẩm sống và chín lẫn lộn với nhau; để ngăn chặn mùi hôi thì nên sử dụng túi nilon hoặc màng bọc thực phẩm.

Tủ lạnh là một phương tiện bảo quản thực phẩm tốt. Nhờ nó, thức ăn được giữ lâu hơn. Nhưng không nên nghĩ rằng cứ để thức ăn vào tủ lạnh là an tâm, vi khuẩn sẽ không thể sống được, lúc nào cần chỉ việc lấy ra ăn. Vì có quan niệm sai lầm này mà nhiều người bị bệnh đường tiêu hóa, thậm chí nhiễm khuẩn, ngộ độc sau khi ăn trứng sống, bánh kem, thịt đông, thức ăn chín... lấy từ tủ lạnh.

Ở nhiệt độ từ 0 đến âm 4 độ C của tủ lạnh, vi khuẩn không chết mà chỉ phát triển chậm lại hoặc ngừng phát triển, độc tố của chúng cũng không bị phá hủy. Thực tế, chúng chỉ tạm thời "ngủ yên", đợi khi ra khỏi tủ lạnh, gặp điều kiện nhiệt độ bình thường (trong nhà ở hoặc cơ thể người) sẽ hoạt động trở lại. Như vậy, nếu thức ăn trước khi cho vào tủ lạnh đã có vấn đề (thức ăn nấu sẵn đã bị nhiễm khuẩn; thịt, cá, trứng... không thật tươi; sữa đã hỏng sẵn) thì khi đưa ra ăn, chúng vẫn gây độc.

Mùa hè là mùa của những dịch bệnh đường tiêu hóa; mà các vi khuẩn gây bệnh này (như tả, lỵ trực khuẩn, thương hàn) đều chịu lạnh giỏi. Chẳng hạn, ở nhiệt độ âm 18 độ C, vi khuẩn thương hàn vẫn sống được 6 tháng, tụ cầu vàng sống được 5 tháng. Còn ở nhiệt độ âm 6 độ C, các vi khuẩn tả, thương hàn, lỵ trực khuẩn, tụ cầu vàng, trực khuẩn coli... vẫn sống bình yên sau 90 ngày.

Để phòng tránh bệnh tật, trong gia đình hoặc bếp ăn tập thể dù có tủ lạnh vẫn phải chú ý giữ gìn vệ sinh thực phẩm thật tốt. Nước dùng làm kem, làm đá phải là nước đã đun sôi. Thức ăn chín muốn để dành phải đưa ngay vào tủ lạnh chậm nhất là 4 giờ sau khi xào nấu xong. Khi lấy ra khỏi tủ lạnh, phải làm nóng lại và ăn ngay, không để lâu quá 4 giờ ở nhiệt độ trong nhà.

Những thức ăn sống như thịt, cá... muốn để dành phải cất vào tủ lạnh ngay sau khi giết thịt súc vật, không được để chậm quá 4 giờ. Khi lấy ra khỏi tủ lạnh, phải chế biến ngay. Đối với những thực phẩm không biết chắc chắn được giết mổ hoặc chế biến từ bao giờ, rất có thể đã bị nhiễm khuẩn hoặc nhiễm độc tố của vi khuẩn, cần phải chế biến ngay hoặc đun nấu lại cẩn thận trước khi cho vào tủ lạnh.

Cần nhớ rằng tủ lạnh không có tác dụng diệt khuẩn. Vì vậy, những thức ăn đưa vào đó phải tươi, sạch, không bị nhiễm khuẩn hoặc độc tố của vi khuẩn.